Opinie o Nas

Nerwica – rodzaje. Czym się charakteryzują?

Szybkie tempo życia oraz nieustanne narażenie na stres na każdego wpływa w innym stopniu. Dla jednych działanie pod presją czasu jest czynnikiem motywującym, wzmagającym ich funkcjonowanie i poprawiającym efektywność, z kolei inni zupełnie nie radzą sobie z emocjami, jakie w tym czasie im towarzyszą, co odbija się na ich zdrowiu i samopoczuciu. Osoby z drugiej grupy są szczególnie narażone na rozwój nerwicy.

Na czym polega nerwica? Jak wygląda klasyfikacja nerwicy? Jakie są rodzaje nerwicy? Odpowiedzi na te pytania znajdziesz w dalszej części artykułu. Zapraszamy do lektury.

Nerwica – czym jest?

Mianem nerwicy określa się zaburzenia lękowe, cechujące się różnorodnymi objawami, wśród których najsilniejszym jest lęk. Do niego dochodzi jeszcze szereg symptomów somatycznych takich jak kołatania serca, ucisk w klatce piersiowej, duszności czy uporczywe bóle brzucha lub głowy.

Z niewiadomych przyczyn niektóre sytuacje wywołują u osób cierpiących na nerwicę lęk, nad którym trudno im zapanować. Problem ten najczęściej dotyka ludzi pomiędzy 25. a 45. rokiem życia, choć czasem występuje u dzieci, podobnie zresztą, jak i u osób starszych.

Termin „nerwica” we współczesnym świecie bywa nadużywany. Zwykło się mówić, że ktoś jest znerwicowany, ale to nie oznacza wcale, że taka osoba choruje na nerwicę.

 

Sprawdź także: Nerwica – jak rozpoznać i leczyć?

 

Klasyfikacja nerwicy

Nerwica to zaburzenia psychiczne nieograniczające kontaktu chorego z rzeczywistością ani świadomości. W obowiązującej Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10 uwzględnione zostały zaburzenia nerwicowe, związane ze stresem i pod postacią somatyczną (F40-F48).

Klasyfikacja ICD-10 rozróżnia następujące typy zaburzeń nerwicowych:

  • F40 – zaburzenia lękowe występujące pod postacią fobii.
  • F41 – inne zaburzenia lękowe (np. zaburzenia depresyjne).
  • F42 – zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne (np. nerwica natręctw).
  • F43 – reakcja na ciężki stres i zaburzenia adaptacyjne (np. zaburzenia stresowe pourazowe).
  • F44 – zaburzenia dysocjacyjne (konwersyjne) (np. osobowość mnoga).
  • F45 – zaburzenia występujące pod maską somatyczną (np. zaburzenia hipochondryczne).
  • F48 – inne zaburzenia nerwicowe (np. neurastenia).

 

Nerwica – rodzaje

W zależności od przyczyny i objawów wyróżnia się kilka rodzajów nerwic. Wszystkie typy nerwicy łączy jedno – w przypadku każdej z nich choremu nieustannie towarzyszy lęk.

Nerwica lękowa

O nerwicy lękowej mówi się wtedy, gdy pojawiają się zaburzenia natury emocjonalnej takie jak silny, nieuzasadniony lęk, który może mieć charakter napadowy lub trwały. Lęk jest przyczyną wystąpienia licznych objawów somatycznych takich jak ból brzucha, biegunka, skurcze żołądka czy nadmierna potliwość, które dodatkowo napędzają strachem. Choremu nieustannie towarzyszy uczucie zaniepokojenia, napięcia, niepewności oraz poczucie, że zaraz wydarzy się coś złego.

Nerwica natręctw

Klasyfikowana do grupy zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych nerwica natręctw charakteryzuje się występowaniem u chorego natrętnych (obsesyjnych) myśli lub/i przymusowych (kompulsyjnych) zachowań. Jak to wygląda w praktyce? Chory przez cały czas ma natrętne, niedające spokoju myśli, przez które wykonuje określone czynności, które pomagają mu rozładować emocje i z jego punktu widzenia uchronić się przed zagrożeniem.

Nerwica pourazowa

Ten rodzaj nerwicy najczęściej dotyka osoby, które przeżyły jakieś traumatyczne wydarzenie, np. były świadkiem lub uczestnikiem wydarzenia, kiedy ktoś zginął lub stały się ofiara napadu czy gwałtu, czemu towarzyszyły silne emocje typu lęk, przerażenie, strach o życie swoje lub kogoś czy bezsilność. Są to więc zaburzenia emocjonalne, behawioralne i fizjologiczne, mogące (choć nie jest to pewne) rozwinąć się na skutek doznania silnego urazu psychicznego.

Nerwica neurasteniczna

Jest to jeden z najczęściej spotykanych typów nerwicy, który jest wynikiem długotrwałej ekspozycji na czynniki stresujące. Wystąpieniu schorzenia sprzyjają biologiczne i osobowościowe predyspozycje, w tym przede wszystkim niska odporność na stres. Osoby, które są na niego stale narażone, mogą zwyczajnie sobie z nim nie radzić, reagując wybuchem złości i odczuwając pod jego naporem silne emocje. Objawami nerwicy neurastenicznej są apatia, pobudliwość, przewlekłe zmęczenie, bezsenność i kłopoty z koncentracją.

Nerwica wegetatywna

Nazywana również nerwicą narządową, gdyż w jej przebiegu występuje zaburzenie pracy niektórych narządów, w tym serca, mózgu, żołądka czy jelit. Jest ciężka do zdiagnozowania – chorzy czasem latami borykają się z uporczywymi objawami, zanim dowiedzą się, co im jest. Na chorobę narażone są szczególnie osoby o wysokim stopniu wrażliwości. Przeżywanie wydarzeń życia codziennego odbija się na zdrowiu psychicznym i może stać się przyczyną rozwoju nerwicy wegetatywnej.

Nerwica hipohondryczna

Nerwica hipochondryczna, w skrócie: hipochondria, to zaburzenie somatoformiczne, które daje objawy fizykalne wskazujące na choroby ogólnomedyczne. Choć chory podaje szereg objawów i jest przekonany, że cierpi na jakąś poważną chorobę, to w rzeczywistości trudno wskazać ich przyczynę. Przekonanie o byciu chorym u pacjenta utrzymuje się nawet wtedy, gdy wyniki przeprowadzonych badań są prawidłowe, a lekarze przekonują go, że jest zdrowy.

Nerwica serca

Wykazuje silną korelację ze stresem. Objawy nerwicy serca, jak sama nazwa wskazuje, dotyczą przede wszystkim serca, które na skutek silnego stresu przestaje dobrze funkcjonować, chociaż w zakresie jego budowy nie zachodzą żadne widoczne zmiany. Na nerwicę serca najczęściej cierpią osoby młode, głównie przez prowadzony tryb życia. Dolegliwość może pojawić się również na skutek traumatycznych przeżyć.

Nerwica żołądka

Podobnie jak w przypadku nerwicy serca, tak i przy nerwicy żołądka głównym powodem wszelkich problemów jest nieustanny, silny stres. Dolegliwość może mieć różną postać. U jednych występują zaparcia, kolki i skurcze żołądka, z kolei inni nieustannie zmagają się z biegunkami – nagła potrzeba oddania stolca zwykle pojawia się wtedy w stresującej sytuacji. Bólom brzucha, zaparciom lub biegunkom i innych objawom ze strony układu pokarmowego, mogą towarzyszyć dodatkowo objawy somatyczne typowe dla nerwicy jak duszności, kołatanie serca, kłucie w klatce piersiowej czy nadmierna potliwość.

Kiedy zgłosić się po pomoc do lekarza? Gdy występują takie objawy jak kołatanie serca i ból za mostkiem, silny lęk bez wyraźnej przyczyny, nieustanny ból brzucha i nudności, problemy ze snem, trzęsące się ręce oraz nagłe ataki paniki. Psychiatra pomoże znaleźć przyczynę problemu, postawi diagnozę i dobierze odpowiednią formę leczenia.